Kur'an Işığında Belagat Dersleri Beyan İlmi - Fatma Serap Karamollaoğlu

Beyan, ıstılah olarak "bir mananın, açıkça ortaya konacak şekilde farklı şekillerde ifade edilme yollarını öğreten ilim dalı" olarak tarif edilebilir. Peygamber Efendimiz (s.a) bir hadislerinde "Muhakkak ki beyanın bir kısmı sihirdir" buyurmuşlardır. Çünkü güzel söz insanı cezbeder, büyüler. Nitekim Mekkeli müşrikler olanca inat ve kızgınlıklarına rağmen Kur'ân'ı dinlemekten kendilerini alamazlardı.
Bir başka deyişle Beyan; bir manayı, anlaşılma zorluğu farklı derecelerde olan şekillerle ifade etme sanatıdır. Bundan dolayı cümlenin binasını, muktezâ-yı hâle göre cüzlerinin dizilişini konu edinen Meani İlmi'nden farklıdır. Aynı şekilde ses uyumuna ve delaletin belirgin olmasına riayet ederek kelamın lafzi güzellik yönlerini inceleyen Bedi İlmi'nden de farklılık arz eder. Aslında belagatın iki rüknü vardır. Biri; sözün, muhatabın durumuna uygun olması, diğeri muhatap tarafından kabul görmesi için etkili olmasıdır. Birinci rükun Meani İlmi, ikinci rükun ise Beyan ve Bedi İlimleri Devamını Göster